Geçmişi bir kenara itemiyorum ama onu sadece izleyerek sorun olmaktan çıkarabileceğimi biliyorum. Castaneda öğretisinde, pratik uygulaması olan özetlemeyi teorik olarak Krishnamurti anlatmış. Özetlenecek ne çok şey var. Bir şeyleri öğrenip bilgi çöplüğüne atıyoruz/atıyorum. Onu oradan alıp kullanmaya zaman yok, çünkü zihin sürekli bir şeylerin peşinde ve ben içsel sessizliği bir türlü sağlayamıyorum. Bakalım bu konuda Krishnamurti ne demiş;

Zihin geçmişten, düşünceden, iyi veya kötü düşünceden değil, sırf düşünceden kurtulabilir mi? Bunu nasıl bileceğim? Ancak zihnin ne ile uğraştığını görürsem bilebilirim. Zihnim iyi veya kötü ile ilgileniyorsa yalnız geçmiş ile ilgileniyor, geçmiş ile uğraşıyor demektir. Geçmişten kurtulmamış demektir. Demek ki önemli olan, zihnin nasıl bir uğraş içine girdiğidir. Eğer herhangi bir uğraşı varsa o kuşkusuz geçmiş demektir, çünkü tüm bilincimiz, geçmişin kendisidir. Geçmiş yalnızca yüzeyde değil, en üst düzeydedir, ve bilinç dışı üzerindeki gerilim de geçmişin parçasıdır...

Zihin uğraşıdan kurtulabilir mi? Diğer bir deyişle zihin hiç bir şeyle uğraşmayıp anıların, iyi ve kötü düşüncelerin seçim yapmadan geçip gitmelerine izin verebilir mi? Zihin bir an için bile iyi veya kötü bir düşünce ile uğraşıyorsa geçmiş ile ilgileniyor demektir... Gerçekten dinelrseniz, yalnızca sözleri değil, derinden dinlerseniz, o zaman zihnin ürünü olmayan, geçmişten kurtuluş demek olan bir dengenin varlığını görebilirsiniz.

Yine de geçmiş asla bir kenara itilemez. Geçmişi izlemek var, ama geçmişle uğraşmak yok. Böylece zihin, seçim yapmadan gözlemlemek için özgür. Anılar nehrinin deviniminde seçim olursa uğraşı da var demektir. Ve zihin bir uğraşı içine girdiği anda geçmişe yakalanmıştır; ve zihin geçmiş ile uğraşırken gerçek, doğru, yeni, özgün, kirlenmemiş şeyleri göremez... Krishnamurti, Yaşam Kitabı, 27 Şubat gününe ait konu.